Bugün
Dün
Bu Hafta
Bu Ay
Bugün
Dün
Bu Hafta
Bu Ay
Bugün
Dün
Bu Hafta
Bu Ay
  Yazarlar
Hüseyin MOVİT
Genç Medyacılara Yol Haritası (35)
19.04.2010 10:35:13
YANLIŞI BULUN:
Tahterevalli: İki ucuna birer kişi oturup, karşılıklı olarak havada yükselip inerek eğlenmeyi sağlayan, ortasından bir yere dayalı tahta kalas.(http://sozluk.halici.com.tr/Sozluk.aspx, 12.04.2010)
 
Ne de olsa burası eski sabık kolonileri. (Mim Kemal Öke, Tercüman, 08.06.2003)
 
Ne Baros’un “hat trick” yapması, ne Keita’nın rüya koşuları ve asistleri bozulan ağız tadını geri getirmiyor. (Kanat Atkaya, Hürriyet, 12.04.2010)
 
Avcılar'dan metrobüse binen Canan Çetiner, şoförün yolcuları Zincirlikuyu yerine Topkapı'da indirmesi üzerine çıkan tartışmada yaralandığını iddia etti. Televizyon programcısı Canan Metiner, "Metrobüsün üzerinde Zincirlikuyu'ya kadar gideceği yazıyordu." (http://www.milliyet.com.tr/-seni-kaciriyorum-/turkiye/sondakika/11.04.2010/1223345/default.htm)
 
Konu -haliyle- benimde ilgimi çekmiş ve bu açıklamadan hareketle bir yazı da ben yayımlamışım. (Kürşat Bumin, Yeni Şafak, 07.04.2010)
 
Gerçek hem de en acı şekilde ortaya konunca da Üç Maymunları oynamak.. (Hıncal Uluç, Sabah, 07.04.2010)
 
Bu tanımlamalar Engin Ardıç'ın, Melih Aşık'a dizdiği methiyeler(!) (www.gazeteciler.com, 06.04.2010)
 
Yani sizin anlayacağınız Nihat Hatipoğlu Show tv’deki tanıtımları izleyerek program yapmaya başladı. (Bekir Hazar, www.superpoligon.com, 24.08.2009)
 
Baştan sona bir kadının gözünden anlatılmasına karşın asıl olarak padişahın hislerine tercüman olan ve 'Mağdur olma padişahım!' diyen, hareme gireni değil haremden çıkanı terleten bir film... (Celal Başlangıç, Radikal, 28.09.1999)
 
DİTİB Aalen ve diğer Türk derneklerinin katkılarıyla, mülkiyeti satın alınan kabristanlık, düzenlenen bir törenle hizmete açıldı. (www.diyanet.gov.tr, 30.07.2009)
 
Engelli erkek kuzene 3 yıl boyunca tecavüz. (Radikal, 06.04.2010)
 
"Bunu, haniyse farz-ı kifaye mesabesinde görüyorum.", "... senin gibi olmayandan gelecek minicik bir destek, ufacık bir şefkat belirtisi haniyse yaşam iksiri etkisi oluştururdu. (Özlem Albayrak, Yeni Şafak, 12.01.2010)
 
Hele de “tapu” ve “trafik tescil” gibi inanılmaz sorunlu iki örnek üzerinden gitmesi ülke hakkındaki fikrinin ne denli avare kasnak olduğuna dalalet ediyor. (Ahmet Faruk Yağcı, Taraf, 07.02.2010)
 
Bu işte o kadar başarılı oldu ki, ahı kalmış vahı kalmış Osmanlı ordusu bir sene gibi kısacık bir zaman zarfında toparlanıp yedi düvele karşı savaşabilecek seviyeye geldi. (Hakan Albayrak, Yeni Şafak, 30.03.2010)
 
Dün şüphelenen bir aileden bahsetmiştik  (Müge Anlı, Tatlı Sert, atv, 18.02.2010)
 
Daha sonra 1994 yılında Caterpillar iş makineleri ve güç sistemlerinin Türkiye ve Türki devletler (Azerbaycan, Gürcistan, Kazakistanve Türkmenistan) temsilciliğini alarak distribütörlükteki ürün yelpazesini ve faaliyet alanını genişletti. (Güngör Uras, Milliyet, 18.04.2010)
 
GEÇEN HAFTAKİ "YANLIŞI BULUN" CEVAPLAR (CEVAPLAR PARANTEZ İÇİNDE):
Gençlik arkadaşına methiye dizdi (www.haber7.com, 15 Mart 2005)
("Övmek, övgü şiiri yazmak" anlamındaki deyim, "methiye dizmek" değil, "methiye düzmek"tir. -bk. TDK- Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü.)
 
Sertliğin boyutu kimi zaman maçın kontrolden çıkabileceğini hissettirse de aklı selim futbolcular, ağırlıklarını koydu bir şekilde. (Kanat Atkaya, Hürriyet, 06.04.2010)
("Aklıselim"in anlamı, "sağduyu" olduğuna göre futbolcular, "aklıselim" olmazlar, "aklıselim sahibi" olurlar.)
 
Gayrimenkul yatırım ortaklıkları, reklam şirketleri, yat tersaneleri, temizlik şirketleri de ihracat aşkına kapılıp, yılın son günü 2’şer dolarlık kumaş satmayı başarmışlar.(Mehmet Y. Yılmaz, Hürriyet, 06.04.2010)
(Üleştirme sayıları rakamla değil yazıyla belirtilir: 2'şer değil ikişer, 9'ar değil dokuzar, 100’er değil yüzer. Bu bir kuraldır. -bk. TDK-Yazım Kılavuzu.)
 
Yattı balık yan gider deyip, köpekbalığı dalışına katılmam ise ertesi güne denk geldi. (Ömür Gedik, Hürriyet/Kelebek, 01.04.2010)
("İşlerin kötü gittiğine, düzelmeyeceğine, bu konuda da umut kalmadığına göre artık istenildiği gibi davranılabilir, ne olursa olsun" anlamındaki atasözünün doğrusu, "Yattı balık yan gider, değil, "Battı balık yan gider"dir. Ömür Gedik, Müge Anlı'ya öykünmüş olacak ki...)
 
Dayanağını anayasa metninde bulan Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurumu, özellikle kompozisyon itibariyle yargıç güvencesini zedeleyecek öğeler açmaktadır. .(www.ismmmo.org.tr/docs/yayinlar/.../TurkiyeninDemokrasiSorunu1.doc)
("Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurumu" diye bir kurum yoktur, "Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu" adında bir kurul vardır. "Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu"nu, "Süt Endüstrisi Kurumu" mesabesine indirmek...)
 
Bursa'da boşandıkları halde temizlik şirketi kuran ve bir hastanede çalışan 37 yaşındaki A.Ş. ile 31 yaşındaki S.T çifti, kendilerine iş için başvuran D.C.'ye iş bulma sözü verdi. (www.milliyet.com.tr, 03.04.2010)
(Cümlenin anlamından, boşanan kişilerin temizlik şirketi kurmamaları gerektiği anlaşılıyor. Böyle bir kural olamaz!)
 
ANCAK! ... senin fazilet ve erdemlerinle gün ışığına çıkacaktır! (Söyleyen Uğur Arslan, http://baybul.com/yerli-muzik/131568-nasihat-ugur-arslan.html, 034.04.2010)
("Fazilet" ve "erdem" eş anlamlı iki kelimedir, peş peşe kullanılamazi hem de aralarına "ve" bağlacı konularak.)
 
"Nazi totalitarizmde ise müteveffa MHP milletvekili Gündüz Aktan’ın pek bir hayran olduğu Carl Schmitt tarafından teorileştirilmiş 'total devlet meşruiyeti' geçerlilik kazanır."
(Hadi Uluengin, Hürriyet, 03.04.2010)
(Hadi Uluengin "rahmetli" sıfatı yerine, yanlış olarak "müteveffa" sıfatını kullanıyor. Bu konudaki Sayın Hakkı Devrim'in görüşü: "Müteveffa Vehbi Koç, diyor. Genelde merhum deriz, rahmetli deriz. Bunlar ölen erkeğin Müslüman olduğuna işarettir. Gayrimüslimlerden müteveffa diye söz etmek uygun görülürdü. -Radikal, 02.01.2002-.)
 
Hakan Şükür senden daha mı az müslüman? Anımsamıyorum çimlerin üzerine yatıp dua ettiğini, attığı gol sonrası Hakan’ın. Ulusal takım forması ile gol atan ‘en müslüman’ futbolcu sen misin? (Asena Özkan, Radikal, 13.09.2008)
(Din ve mezhep adları ile bunların mensuplarını bildiren sözler büyük harfle başlar: Müslümanlık, Müslüman; Hristiyanlık, Hristiyan; Musevilik, Musevi; Budizm, Budist; Hanefilik, Hanefi; Malikilik, Maliki; Protestanlık, Protestan; Katoliklik, Katolik. Bu bir kuraldır. -bk. TDK-Yazım Kılavuzu-.)
  
"ARKA BAHÇE'DE TOPLANDILAR", "...Amerika'nın bir zamanlar 'arka bahçesi'olan Latin Amerika'ya göz dikti." (Posta, 04.04.2010)
(Anlaşılan, Posta gazetesi de birçok gazete ve dergi gibi "arka bahçe" ile "arkabahçe"yi karıştırıyor. Arkabahçe: "1. Bir bölgeyi çevreleyen ve onunla ekonomik ve toplumsal etkileşim içinde bulunan bölge, hinterlant. 2. mec. Etkileme alanı, hinterlant."  Arka bahçe: "Arkadaki bahçe.)
 
Gammazcı: İspiyoncu kişi (www.itusozluk.com, 09.04.2010)
("Gammaz" sıfatının anlamı "ispiyoncu" olduğuna göre "ispiyoncucu" anlamına gelecek olan "gammazcı" uydurması da nereden çıktı; "berberci, şoförcü, garsoncu" der gibi!)
 
Apostolidis, her iktidar değişiminde teşkilattaki çok önemli belgelerin tahrip edilmesi ya da kaybolmasından şikayet etti. (Yorgo Kırbaki, Hürriyet, 13.09.2007)
(Yorgo Kırbaki de"tahrif" ile "tahrip"i karıştırmış. Tahrip: "Yıkma, kırıp dökme, harap etme, bozma." Tahrif: "Bir şeyin aslını bozma, kalem oynatma, değiştirme." -bk. TDK-Türkçe Sözlük.)
 
Yeraltının hain tanrısı Hades, yani Fiennes, Gök Tanrısı Zeus'un, yani kardeşinin yerine geçip insanları yok etmek istiyor. (Hıncal Uluç, Sabah, 09.04.2010)
(H.Uluç, "yeraltı" -1. Gizli ve zararlı, yasa dışı: Yeraltı faaliyet. 2. Alışılmışın dışında olan, aykırı.- ile "yer altı"nı  -"Yerin yüzeyi altındaki bölüm-"ü karıştırıyor.)

Ünlü restorantta şok. (Milliyet, www..milliyet.com.tr, başlık,  09.04.2010)
(Lokanta" anlamındaki kelime "restorant" değil, "restoran"dır. -bk. TDK-Türkçe Sözlük-.)
 
(Başbakan'ın hediye ettiği ineklerden) Birinin yavrusu var, birinin de yakında danası gelecek. (Uğur Dündar, Star TV, 26.02.2010/20.04)
(İneğin yavrusu ya "düve" olur ya da "dana". İlki dişi, ikincisi erkektir. "Yakında danası olacak" demek yanlıştır; doğacak yavru "düve" de olabilir...)
 
70 bin öğretmene müjdeli haber (Yeni Şafak, başlık, 08.04.2010)
("Müjde"nin anlamı "sevindirici haber" olduğuna göre, "sevindirici haber haber" anlamına gelecek "müjdeli haber" tamlamasını kullanmak yanlıştır.)
 
Hatta iflas tehlikesi değil mi? Memorandum ilan etme tehlikesi." (Uğur Dündar, Star TV, Adil Gür röportajı, 29.03.2010/18.50-30.03.2010/1.07)
(Uğur Dündar, Star TV'de, 15.06.2009/1 9.41-16.06.2009/1.30'da, "2001 krizini hatırlayalım, Türkiye'nin yıllık millî geliri buharlaşmıştı; bankalar hortumlanmıştı, peş peşe batmıştı bankaları; yani Türkiye'nin memorandum ilan edebileceği bile söylenir hâle gelmişti." deyince kendisini, Bizim Gazete'de eleştirmiş ve "Anlaşılan Sayın Uğur Dündar, 'moratoryum' (erteletim) ile 'memorandum'u (muhtıra) karıştırıyor..." demiştik. U. Dündar'ın eleştirimizi göz ardı ettiği anlaşılıyor.
 
Söz konusu olan vatansa gerisi teferruattır... İstiklal göklerdedir” gibi uydurmalar... (Taha Akyol, Milliyet, 12.04.2010)
(T.Akyol, "istikbal" kelimesini "istiklal" yapmakta bir sakınca görmemiş olacak ki...)
  
MAÇUNA (YÜZER VİNÇ) NEYLE ÇALIŞIR?
İçten yanmalı (dizel) motorlar (1892'de Alman Mühendis Rudolf Diesel tarafıdan icat  edilmiştir) icat edilmeden önce, dıştan yanmalı buhar makineleriyle çalışan maçunalar, tarihe karışalı yıllar olmuş; kaynaklarımız 80 yıl öncesinden bahsediyor. İşte günümüz (18.04.2010) sözlüklerinden örnekler:
 
Türk Dil Kurumu-Büyük Türkçe Sözlük: "İslimle çalışan ağırlık kaldırma makası."
 
Halıcı Türkçe Sözlük:                          "İslimle çalışan ağırlık kaldırma makası."
 
Dil Derneği-Türkçe Sözlük:                  "İslimle çalışan ağırlık kaldırma makası."
 
Mikrobeta Türkçe Sözlük:                    "İslimle çalışan ağırlık kaldırma makası."
 
www.birsozluk.com:                            "İslimle çalışan ağırlık kaldırma makası."
 
İslim: "Gücünden yararlanmak için elde edilen buhar, istim." 
 
HIRSIZ VAAAAR!

GEÇEN nisanın son günü Vedat Türkali'yi ziyarete gittim evine. Konuşup görüşmemizin sonuna doğru masasının üzerindeki bir kitap ilgimi çekti. "Türkiye Komünist Partisi  ve Dr. Hikmet" idi kitabın adı. Benim asıl ilgimi çeken, kapakta kırmızı renkle basılmış "VEDAT TÜRKALİ'nin Önsözüyle" ibaresiydi. Uzanıp aldım, şöyle hızlıca karıştırdım, Vedat Ağabey; "İstersen al" dedi, "Hayır, ben yayıncılarından edinirim" dedim. Sosyal İnsan Yayınları'nın başındaki ve çevresindeki "Doktorcular"ın el verip piyasaya sürdükleri nevzuhurbir genç adamın marifetiydi bu "Türkiye Komünist Partisi ve Dr.Hikmet" kitabı... En başta  kitabın adı bile ele veriyordu ki, bu "Doktorcular"ın artık iyice gözü dönmüştü,  Türkiye Tarihi Devrimci Hareketi'nin seçkin kuram ve eylem adamlarından Doktor Hikmet Kıvılcımlı'yı, içinden çıkıp geldiği ve bir parçası olduğu Tarihi Türkiye Komünist Partisi ve Hareketi'nin karşısına dikeceklerdi. O kadar da öyle olmasaydı, "ve" yerine "ile"kullanırlardı.
Vedat Ağabey'in evinden çıkınca hemen yayınevinin fedakar çalışanı ve emekçisi Ahmet Kale'yi arayıp kitabı istedim. Eksik olmasın bir koşu Galatasaray'a kadar getirdi. O gece hemen okumaya koyuldum. Önce "Kaynakça"sına baktım. Konuyla ilgili benim beş kitabımın adı veriliyordu. Metin içerisinde ise alıntıların, somut bir-iki olay dışında, tırnak içine alınıp hangi kitabımın hangi sayfasından alındığı  anlaşılmıyordu...
304'ncü sayfadaki "Nazım Hikmet'in  'Öteki Defterleri' " ara başlıklı bölümde ise geçen yılın eylülünde Nazım Hikmet'in defterlerinden bulunup yayımlanan natamam roman ve hikayelerinden "Orası"nda kim kimdi'yi sıcağı sıcağına ele aldığım yazıdan hiç söz etmeden, nevzuhur yazar isimleri kendi buluşuymuş gibi sıralamaya başlıyordu. Ona göre;"...romandaki Mimar Ali, Dr. Hikmet'ten yola çıkarak yaratılmış bir karakter" imiş. (S.306) "Nazım'ın burada yarattığı  karakterlerden Aziz,... Hüsamettin Özdoğu. Hüsamettin Özdoğu'nun kod adı Aziz'dir" buyuruyor sayfa 310'da da...
Peki "Öteki Defterler"deki "Orası"  romanının "Nazım'ın Romanındaki Şifreler" adıyla 10-17 Ekim 2008 tarihlerinde Radikal'in Kitap Eki'nde bu satırların yazarının, yani Emin Karaca'nın imzasıyla yayımlandığını; bu nevzuhurun  metnini okuyup görüş bildirip  değerli katkılar sunan Nizamettin Ağabey'i bilmez mi? Biliyorsa niçin uyarmaz nevzuhur yazarı, dipnotta ya da kaynakçada asıl bulanın adının niye geçirilmediği konusunda!..
Aynı yazı bu köşede altı ya  da yedi haftaya bölünerek de yayımlandı 18 Ekim 2008 cumartesiden itibaren. Frankfurt'ta yayımlanan "YAZIN" dergisinin  Ocak 2009 sayısında da "Nazım Hikmet'in Nataman 'Orası' Romanında Sultanahmet'teki Komünde Sekiz Komünist" adıyla da çıktı.
"Türkiye Komünist Partisi ve Dr. Hikmet" kitabının yazarının bu yaptığına bizde "intihal"  derler.Mustafa Nihat Özön'ün "Osmanlıca/Türkçe Sözlük"ü "intihal"i şöyleaçıklıyor: "Başka birinin şiirini veya yazısını kendinin gibi gösterme."

Osmanlı atalarımız kibarlık olsun diye "yazı hırsızlığı" yerine"intihal" demişler, ama biz cumhuriyet insanıyız ve benim içimden "Hırsız Vaaaar!" diye bağırmak geliyor. e-mail: emin.karaca@ttmail.com karacaeminkaraca@gmail.com (Emin Kasraca, Bizim Gazete, 23.05.2009) 
 
TELAYNAK'TAN:
Seyretmemiştim, yanlışı Hüseyin Movit söyledi: Metin Uca'nın programında Neyzen Tevfik'in soyadı «Kalaycı» diye verilmiş; Kolaylı'dır (Passaparola, 19 nisan, Show TV).

Bu yanlış vesilesiyle sevinilecek bir şey öğrendim: Ülkemizde Neyzen'in soyadını bilen çok insan varmış. Movit'ten sonra arayanlar arasında kadın okur bulunmayışı da dikkatimi çekti. (Hakkı Devrim, Radikal, 21.04.2004) 
 
Saygılarımla,
Hüseyin Movit
Türkçe Gönüllüleri-Dil İzleme Grubu Kurucu Başkanı/Eleştirmen 
pandispanyagazetesi@gmail.com

 
    
Bu haberi toplam 29 kişi beğendi.
Genç Medyacılara Yol Haritası (116) - 08.02.2012 14:08:40 Genç Medyacılara Yol Haritası (115) - 30.01.2012 09:06:04 Genç Medyacılara Yol Haritası (114) - 23.01.2012 09:05:42 Genç Medyacılara Yol Haritası (113) - 16.01.2012 09:22:19 Genç Medyacılara Yol Haritası (112) - 09.01.2012 09:08:55 Genç Medyacılara Yol Haritası (111) - 02.01.2012 08:55:24 Genç Medyacılara Yol Haritası (110) - 26.12.2011 12:31:48 Genç Medyacılara Yol Haritası (109) - 19.12.2011 11:41:00 Genç Medyacılara Yol Haritası (108) - 09.12.2011 11:58:58 Genç Medyacılara Yol Haritası (107) - 28.11.2011 09:38:50 Genç Medyacılara Yol Haritası (106) - 21.11.2011 14:30:25 Genç Medyacılara Yol Haritası (105) - 31.10.2011 13:03:34 Genç Medyacılara Yol Haritası (104) - 24.10.2011 11:27:36 Genç Medyacılara Yol Haritası (103) - 17.10.2011 12:38:43 Genç Medyacılara Yol Haritası (102) - 11.10.2011 10:15:47 Genç Medyacılara Yol Haritası (101) - 03.10.2011 14:15:13 Genç Medyacılara Yol Haritası (100) - 26.09.2011 11:30:31 Genç Medyacılara Yol Haritası (99) - 19.09.2011 12:50:02 Genç Medyacılara Yol Haritası (98) - 12.09.2011 15:04:06 Genç Medyacılara Yol Haritası (97) - 05.09.2011 17:37:28 Genç Medyacılara Yol Haritası (96) - 28.08.2011 08:43:48 Genç Medyacılara Yol Haritası (95) - 22.08.2011 16:38:54 Genç Medyacılara Yol Haritası (94) - 15.08.2011 09:55:08 Genç Medyacılara Yol Haritası (93) - 08.08.2011 10:11:48 Genç Medyacılara Yol Haritası (92) - 01.08.2011 10:58:04