Bugün
Dün
Bu Hafta
Bu Ay
Bugün
Dün
Bu Hafta
Bu Ay
Bugün
Dün
Bu Hafta
Bu Ay
  Yazarlar
Hüseyin MOVİT
Genç Medyacılara Yol Haritası (17)
14.12.2009 09:51:34
YANLIŞI BULUN :
Aklı selim biri şarkı sözlerini takip etse, çözümler bu yalnızlığı. (Nedim Saban, www.televizyongazetesi.com, 12.12.2009)
 
"Şimdi Müslüman kardeşler Sayın Bakan’ın davetine uyup, paralarını çekip Türkiye’ye getirecekler..." (Hasan Pulur, Milliyet, 04.12.2009)
 
Kalabalık ile arasındaki mesafeyi eriten cümle "Ich bin Berline"di. Yani, "Ben Berlinliyim." (Fatma Karabıyık Barbarosoğlu, Yeni Şafak, 11.11.2009)
 
Şiiri güzel kılan ve onun hafızalarımızdan silinmemesini sağlayan büyü, şiirin hangi öğesindedir? Mana da mı, ahenk de mi, ses de mi? (Mehmet Nuri Parmaksız, www.sanatalemi.net, 11.11.2009)
 
Lübnanlı şehitlerin anısına dikilmiş ve restore edilmesine rağmen hala (doğrusu "hâlâ") kurşun delikleriyle dolu olan abideyi ve sivil savaş sonrasında yapılmış olan Bağışlama Bahçesi'ni cepheden gören bir konumda. (Robert Fisk, bianet.org, 18.02.2005)
 
 1912-1913 Balkan Savaşları’nın yenilgiyle bitmesinden sonra Osmanlıcık ideolojisi ebediyen tarihe gömülmüş... (Ayşe Hür, Taraf, 21.12.2008)
 
 Geçen ay, ünlü Time Dergisi konuyu kapağına taşırken... (Hıncal Uluç, Sabah, 13.11.2009)
 
 "Gazeteci, tavşan avlar ha baba de baba.", "Hep Kuzey Yarımküre’yi anlatmasını isterler. Çünkü kolaydır orası. Çünkü geveze. Çünkü ha babam de babam... " (Ece Temelkuran, Milliyet, 27.09.2009)
 
 Irak'ta hükümete onay. Irak'ta geçici Başbakan  Allavi yerine yeni hükümeti kurmakla görevlendirilen  İbrahim Caferi'nin oluşturduğu yeni hükümet kabinesi  açıklandı.(T.C. Başbakanlık Basın-Yayn ve Enformasyon Genel Müdürlüğü, 29.04.2005)
 
 Ayrıca "İstiareye yatmak" şeklinde önce bir niyet ve bu niyetin rüyada görülmesi için dua okuyup yatmak... (Yasemin Boran, Hürriyet, 07.02.2007)
 
 İnanın ben de internette görünce hatırladım ve şok oldum... (Ercan Saatçi, Hürriyet, 02.11.2009)
 
 Üsküdar Muhasipzade Celal Sahnesi yakınındaki Doğancılar Parkı, Ümraniye Sahnesi, Fatih Reşat Nuri Sahnesi, Gaziosmanpaşa Sahnesi... (Milliyet/Yaşam, 23.04.2002)
 
Çantayla taşınabilen rüzgâr tribünü de ürettik.(Vahap Munyar, Hürriyet, 30.12.2007)
 
Ut kemane çalmazsa aynalı körüğe de binmem. (Sevcan Orhan, TRT Radyo 4, 05.09.2008/7.55)
 
 
 
 
 
GEÇEN HAFTAKİ "YANLIŞI BULUN"A CEVAPLAR (CEVAPLAR PARANTEZ İÇİNDE) :
Yattı balık yan gider. (Ayşe Arman, Milliyet, 19.01.2002) ("İşler kötü gittiğine göre artık istenildiği gibi davranılabilir" anlamındaki atasözü, "yattı balık yan gider" değil, "battı balık yan gider"dir.)
 
Başımızı önümüze koyup, yapılan hataları yeniden düşünmemiz gerekir. (Milliyet, 08.091997) ("İnsanın sahip olduğu konumu bir yana bırakıp içinde olduğu karmaşadan sıyrılmak için herşeyi hesaba katarak sitematik düşünmesi" anlamındaki söz, "Şapkayı önüne koyup düşünmek"tir.)
 
Günaydın pretty woman, bırak tembelliği kalk bakalım. (Ayşe Oral, Hürriyet, 16.11.2009) (Tamlamanın Türkçesi -güzel kadın- varken, İngilizcesini kullanmak!!!)
 
Kabristanlıkların tek tek ziyaret edilerek, şehit yakınlarıyla görüşülmesinin ardından Kur'an-ı Kerim okutularak, dua edildi. Kabristanlık ziyaretinde duygulanan Emniyet Müdürü Mustafa İlhan, günün önemine binaen bir konuşma yaptı. (Mehmet Köse, Zaman, 03.04.2007) ("Mezarlık" anlamındaki kelime, "kabristanlık" değil, "kabristan"dır.)
 
Nouma, tahammüden suç işlemiştir. Yani önceden planlayarak yapmıştır. Bana göre tahammüden adam öldürmekle tahammüden suç işlemenin farkı yok.(arsiv.ntvmsnbc.com/news) ("Bilinçli bir biçimde, önceden tasarlayarak, bile bile, kasten" anlamındaki zarf, "tahammüden" değil, "taammüden"dir.)
 
Vestel'in ürettiği markaları raporla kıyaslarsak 48 cm ve üstü televizyonlarda şöyle bir liste ortaya çıkıyor:
1. Samsung     5.000.000    31,0 %
2. LG               2.880.000    17,8 % 
3. Vestel'in ürettiği markalar    2.400.000    14,9 %
4. Sony            2.335.000    14,4 %
5. Philips          2.050.000    12,7 %
6. Toshiba        950.000    6 %
7. Sharp           630.000    4 %
8. Panasonic    570.000    4% 
9. Grundig        210.000    1,5 %
10. JVC           140.000    1,1 % (Ali Saydam, Akşam, 06.11.2009) (Yüzdelerin yazımında sayılar, "%" işaretinden sonra yazılır. Bu bir kuraldır. Anglosakson ülkelerindeki uygulamayı tercih etmek...)
 
Nasıl bir yargı ve yargıçlık kültürü tedrisatından geçerek duruşmadaki kürsüye oturduğunu, niye hiç kimse merak etmez? (Adnan Ekinci, Radikal, 30.08.2005) (Yargı ve yargıçlık kültürü "tedrisat"ından geçilmez; "tedris"inden geçilir.)
 
Müşterisini gasp etti. (Murat Karaman, Sabah, 11.07.2008) (İnsanlar değil, nesneler gasbedilir...)
 
Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer'in 60'ıncı hükümet kabinesi onaylamayı reddetmesinden yaklaşık bir saat sonra... (Aslı Aydıntaşbaş, Sabah, 17.08.2007) ("Hükûmet"in anlamı, "kabine, bakanlar kurulu" olduğuna göre...)
 
Ülkede çiftçi partisi olarak bilinen radikal Nefis Müdafaa Partisi'nin lideri Andrzej Lepper başbakan Jaroslav Kaczynski'yi Tarım Bakanlığı'ndaki yolsuzlukları organize etmekle suçluyordu. (Sabah, 06.08.2009) (Polonya'daki Nefsi Müdafaa -nefis müdafaası- Partisi'nin adı, "Nefis Müdafaa" olarak karşımıza çıkıyor!) 
 
Gerçi pek çok şeyin, ‘söz meclisten dışarı’ desturuyla tartışıldığı ve birçok konunun ‘programdan sonra konuşuruz’ şeklinde (Ebru Çapa, Hürriyet, 18.12.2005) ("Destur" ile "düstur"u karıştırma sırası Ebru Çapa'ya gelmiş olacak ki...)
 
Sultanahmet Camii’nde avlunun batı girişinde yer alan demirden ağır bir kordon ise "mağdur olma padişahım, senden büyük Allah var" nidasının cisimleşmiş bir hâlidir esasen. (Suavi Kemal Yazgıç, Millî Gazete, 25.07.2008) (Sıra, "mağdur" -haksızlığa uğramış- ile "mağrur"u -kurumlu, gururlu- karıştırma sırası Suavi Kemal Yazgıç'a gelmiş olacak ki...)
 
`Sosyal Problemler karşısında Din ve Toplum` konulu IV.Din Şurası (doğrusu "Şûrası) 12-16 Ekim tarihleri arasında yapılıyor. (Fatma Karabıyık Barbarosoğlu, Yeni Şafak, 13.10.2009) ("Gün", "ay" ve "yıl" belirtilmeden "tarihli" denilmez!)
 
Oyma desen gümüş muhafazaların yanı sıra, savatlı ve mıhlamalı muhafazalar da yapılırdı. (www.mollacami.net/forum/index.php/topic,2194.0.html - ) ("Muhafaza", "koruma, saklama, korunum"; "mahfaza" ise "içinde küpe, yüzük, bilezik vb. gibi değerli süs eşyalarının saklandığı kutu" anlamındadır.)
 
DİTİB Aalen ve diğer Türk derneklerinin katkılarıyla, mülkiyeti satın alınan kabristanlık, düzenlenen bir törenle hizmete açıldı." (www.diyanet.gov.tr, 30.07.2009) ("Mezarlık" anlamındaki kelime, "kabristanlık" değil, "kabristan"dır.)
 
 
 
 
 
BİR YAZAR VE YANLIŞLARI :
 
1) "1939´da İskenderiye Sancağı (Hatay) sorunu...",
2) "Nato ve Cento...",
3) "Lozan Anlaşması...", "Montreaux Anlaşması...", "Locarno Anlaşması...", "Saldırmazlık ve Tarafsızlık Anlaşması...", "1926´da Türk-İran Anlaşması..."
 
Yazarımız kitabında, yüzlerce hataya imza atmış. Buraya, ancak birkaçını alabildik...

1- G.G. Kona, İskenderun´u İskenderiye yapıvermiş !!!
2- NATO ve CENTO, iki kısaltmadır ve bütün harflerin büyük yazılması gerekir !
3- Yazarınız, "anlaşma" ile "antlaşma" arasındaki farkı bilmediği için, bütün antlaşmaları, "anlaşma" yapıvermiş ! (Gamze Güngörmüş Kona, Türkiye Orta Asya İşbirliği ve Gelecek Senaryoları, IQ Yayınları) 
 
EKRAN POLİSİ'NDEN :
 
Ekranın Türkçeden Sınıfta Çakanları
Hüseyin Movit, özel ve güzel insan. Kendisini "Türk Dili"nin kusursuz kullanımına adamış birisi. “Türkçe Gönüllüleri-Dil İzleme Grubu’nun en aktif üyelerinden. Bizim açımızdan özelliği aynı semtte yetişmiş insanlarız. Bilmeyenler için Movit’i değerlendirmek istersek Hakkı Devrim’in gerçekten değer verdiği birkaç isim içerisinde diyebiliriz. "Sevgili kardeşim Burhan Ayeri’ye" diye yazıp imzaladığı "Konuşamadığımız Türkçe ve..." adlı kitaba, attığı tarihin üstünde ‘"Balat" yazısını özellikle ilave ettiğini biliyoruz.
Önsözde bazı zıpkınlamalarını sizlerle paylaşmak arzusundayız:
 
                                                                *  *  *
Özellikle belirtmeliyiz ki günümüz medyasında dilimize hiç önem verilmemektedir. Okuyucuya-seyirciye "Anlayacağınız’" diye hitap edenleri mi ararsınız; terimleri deyim sananları mı ararsınız; binlerce hata yapanları mı ararsınız; "Bilmediğini bilmeyenleri" mi ararsınız. Ne ararsanız var "Derde devadan gayri” örneği...
TV’lerde spikerlerin okudukları haber metinlerinde feci gramer hataları yapılmakta, telaffuz ve vurgulama hataları birbirini kovalamaktadır. Yazılı basının şanssızlığının biri de yaptıkları hataların belge olarak, kalıcı niteliğe sahip bulunmalarıdır.
Şimdiye kadar yaptığımız gibi, sırası ve zamanı geldikçe yapılan hatalara işaret edeceğiz. Ders alabilenler, hataları tekrarlamaktan kaçınıp, düzgün ve akıcı bir dille karşı tarafa hitap etme zevkini yakalasınlar isteriz...
 
                                                                *  *  *

"Mezarı olan ve olmayan aziz şehitlerimizin anısına" dendikten sonra, "İşte Yanlışlar" adlı bölümde TGRT Haber’in Genel Yayın Müdürü Mehmet Soysal’dan, Tarafsız Bölge’ye sığınan Ahmet Hakan Coşkun’a kadar sayısız inciler var. Hıncal Uluç’tan "Seçme saçmalar" hiç de az değil. Osman Tanburacı, Kâzım Kanat, Musa Ağacık, Mehmet Barlas, Mehmet Ali Erbil, Hülya Avşar, Metin Uca dâhil medyamızın pek çok ünlüsü nasibini almış vaziyette. "Bunlar da 'Kısa kısa'" denilen bölümünde olmayan isim yok. Futbol uzmanı geçinenler unutulmamış ve yakalanan yakalanana.

"Sınıfta kalanlar" kısmında değerlendirme müthiş. Reha Muhtar ile Savaş Ay’ın notları "-10". Mehmet Ali Birand ve Çiğdem Anat 2 ile çakanlardan. Oğuz Haksever 3, Murat Birsel 4 alarak geçemeyenler. Ali Kırca güç bela 5’le paçayı kurtarıyor. En başarılı isim ise Ayşenur Yazıcı. En yüksek not, 8’le onun.
Siyasi lider analizleri de muhteşem. "Konuşamadığımız Türkçe Ve..." medya çalışanlarının el kitabı olmalı. Öncelik de görüntülü iş yapanların. Hüseyin Movit, olağanüstü dikkatinin ürününü kitap hâlinde toplarken sanırız bir kişiye torpil yapmakta. Kim mi? O da biziz. Hani, bir Hakkı Hoca olmadığımızı biliyoruz. Eğer "Kara Kaplı"ya girmediysek, "Balat Koruması"ndan... (Burhan Ayeri, Akşam, 10.07.2006)  
 
YAKINDAN KUMANDA'DAN :
 
Konuşamadığımız Türkçe
BİZİM meslek erbabı, Hüseyin Movit'i yakından tanır. Movit bir "Dil İzleme Grubu Gönüllüsü" dür. Bir sivil toplum kuruluşu olan Türkçe Gönüllüleri-Dil İzleme Grubu'nun kurucu başkanıdır. Movit, beni ne zaman arasa "Eyvah, kim bilir ne hata yaptım yine" diyerek heyecanlanırım. Movit, köşe yazarlarını, muhabirleri, spikerleri, sunucuları ifade ve yazım yanlışları nedeniyle uyarmayı "görev" bilir. Kimileri bunu "ukalalık" olarak yorumlayıp, ters yanıtlar verir. Kimileri de benim gibi bu "canlı imla kılavuzu"ndan yararlanır.
 
Buradan itiraf ediyorum: Yazılarımı her gün üç kez okur, düzeltirim. Dördüncü defa ise Hüseyin Movit ve Dil İzleme Grubu gönüllülerine mahcup olmamak için okurum. Geçtiğimiz hafta Hüseyin Movit'in Ulusal Kanal'da salı günleri 16.00'da yayınlanan "Konuşamadığımız Türkçe" programına konuk oldum. Öncesiyle, sonrasıyla son derece keyifli ve yararlı bir sohbetti.
 
Movit'in anlattığı ilginç anılar içinde en çok şuna güldüm: Movit bir radyo programı sunucusunu birkaç kez ifade yanlışları nedeniyle uyarmış. Sunucu sonunda Movit'in telefonlarına çıkmamaya başlamış. Sen misin çıkmayan? Movit telefonu karısına vermiş. Karısı bir sekreter edasıyla "Efendim Mecidiyeköy Kaymakamı sizi arıyor" deyince, sunucu hemen "Saygılar efendim" diyerek telefona sarılmış. Movit de yanıtı yapıştırmış: "Mecidiyeköy'den yayın yapan koca bir radyonun sunucususun. Ama Mecidiyeköy'de kaymakamlık olmayacağını bilmiyorsun. Ben artık senin neyini düzelteyim?.." NOT: Dil İzleme Grubu'nun etkinliklerini www.ignelifici.com internet adresinden izleyebilirsiniz. (Yüksel Aytuğ, Sabah/Günaydın, 09.02.2004)
 
 
Saygılarımla,
Hüseyin Movit
Türkçe Gönüllüleri-Dil İzleme Grubu Kurucu Başkanı/Eleştirmen  
    
Genç Medyacılara Yol Haritası (116) - 08.02.2012 14:08:40 Genç Medyacılara Yol Haritası (115) - 30.01.2012 09:06:04 Genç Medyacılara Yol Haritası (114) - 23.01.2012 09:05:42 Genç Medyacılara Yol Haritası (113) - 16.01.2012 09:22:19 Genç Medyacılara Yol Haritası (112) - 09.01.2012 09:08:55 Genç Medyacılara Yol Haritası (111) - 02.01.2012 08:55:24 Genç Medyacılara Yol Haritası (110) - 26.12.2011 12:31:48 Genç Medyacılara Yol Haritası (109) - 19.12.2011 11:41:00 Genç Medyacılara Yol Haritası (108) - 09.12.2011 11:58:58 Genç Medyacılara Yol Haritası (107) - 28.11.2011 09:38:50 Genç Medyacılara Yol Haritası (106) - 21.11.2011 14:30:25 Genç Medyacılara Yol Haritası (105) - 31.10.2011 13:03:34 Genç Medyacılara Yol Haritası (104) - 24.10.2011 11:27:36 Genç Medyacılara Yol Haritası (103) - 17.10.2011 12:38:43 Genç Medyacılara Yol Haritası (102) - 11.10.2011 10:15:47 Genç Medyacılara Yol Haritası (101) - 03.10.2011 14:15:13 Genç Medyacılara Yol Haritası (100) - 26.09.2011 11:30:31 Genç Medyacılara Yol Haritası (99) - 19.09.2011 12:50:02 Genç Medyacılara Yol Haritası (98) - 12.09.2011 15:04:06 Genç Medyacılara Yol Haritası (97) - 05.09.2011 17:37:28 Genç Medyacılara Yol Haritası (96) - 28.08.2011 08:43:48 Genç Medyacılara Yol Haritası (95) - 22.08.2011 16:38:54 Genç Medyacılara Yol Haritası (94) - 15.08.2011 09:55:08 Genç Medyacılara Yol Haritası (93) - 08.08.2011 10:11:48 Genç Medyacılara Yol Haritası (92) - 01.08.2011 10:58:04